In uitvoering van de sectorale collectieve arbeidsovereenkomst Sociale Programmatie 2023-2024 werden gedurende meer dan een jaar (!) overlegvergaderingen gepland om een verbetering te verkrijgen van het extralegaal sectoraal pensioenplan voor gebaremiseerde werknemers met loon- en arbeidsvoorwaarden > 2002 (zogenaamde nieuwe arbeidsvoorwaarden of afgekort NAV).

Deze inefficiënte besprekingen leverden een patronaal voorstel op dat medio 2025 voorgelegd werd aan (ook) de leden van ACOD Gazelco, die dit bijna unaniem verworpen omdat het absoluut niet voldeed aan de verwachtingen.

Hierna diende (ook) ACOD Gazelco met deze weigering als basis eind september 2025 een sectorale stakingsaanzegging in. ACOD Gazelco voerde als enige vakbond ook daadwerkelijk stakingsacties in veel bedrijven van onze sector. Andere organisaties beperkten zich tot sensibiliseringspogingen en voerden noch steunden enige stakingsactie.

Wat is het nu?

De werkgevers vroegen eind november een zitting van het Vast Verzoeningsbureau van het paritair comité 326 (Gas en Elektriciteit) aan. Dat besloot uiteindelijk op 18 december 2025 na vier zittingen (!) dat er helemaal geen verzoening tussen standpunten mogelijk was. Als slotverklaring trokken de verzamelde werkgevers alle voorstellen die tijdens deze besprekingen op tafel gelegen hadden volledig in, waardoor dus helemaal niets meer op de te bespreken viel.

Zeer tot onze verbazing kwam dan wel in de daaropvolgende dagen een schriftelijke patronale verklaring, die stelde dat het laatst geformuleerde werkgeversvoorstel wel degelijk terug op een onderhandelingstafel ligt (!?).

Patronaal voorstel (29 januari 2026)

Tijdens een zitting van het paritair comité 326 op 29 januari 2026 werd een laatste patronaal voorstel geformuleerd, waarvan de voornaamste verbeterde principes hieronder uitgelegd worden.

- De werkgeversbijdragen verhogen vanaf 1 juli 2025 lineair naar 3,75 procent van het gedeelte van de jaarlijkse referentiebezoldiging (T = jaarlijkse referentiebezoldiging, namelijk maandbezoldiging op 1 januari x 13,92, dat het bezoldigingsplafond T1 van 7.0881,67 euro bruto niet overschrijdt) en 9,0957 procent van het gedeelte van de jaarlijkse referentiebezoldiging boven het plafond van T1 (T2 = gedeelte van de bezoldiging T boven het plafond T1). Deze verhoging zal onder de vorm van een eenmalige premie betaald worden door de werkgevers aan het pensioenfonds op 1 juli 2026. Vanaf dan verhoogt het eerste percentage naar 4 procent, met terugwerkende kracht vanaf 1 juni 2026 via een eenmalige patronale bijdrage voor betrokkenen in het pensioenfonds. De eigen werknemersbijdragen blijven onveranderd (0,875 procent van T tot aan het plafond T1 en 2,625 procent van T boven het plafond T1).

- Voor zij die ressorteren onder het pensioenplan Enerbel kan een geleidelijke kapitaalbescherming opgebouwd worden vanaf 57 jaar, waarbij vanaf 63 jaar geen risico op verlies van kapitaal meer zou bestaan en er dus volledige kapitaalbescherming is vanaf deze leeftijd. Gedurende deze periode (van 57 jaar tot en met 63 jaar) wordt in dit systeem gradueel (15 procent per jaar, laatste jaar 10 jaar) de opgebouwde reserve overgeheveld naar een nieuwe reserve (pensioentoezegging van het type ‘cash balance’), waarbij negatieve rendementen (op beleggingen van het kapitaal) herleid worden tot 0 procent en positieve rendementen boven 2,5 procent (gelijk met een eventuele verhoging van het rendement, dat jaarlijks vastgelegd wordt door FSMA inzake het minimum te garanderen rendement conform de Wet op Aanvullende Pensioenen en momenteel beperkt tot 3,75 procent, ook te verhogen tot aan deze WAP-garantie) voor 80 procent toegekend worden. Met de overige 20 procent wordt een buffer gefinancierd voor de opvang van mogelijke negatieve rendementen, dus deze 20 procent verliest elke betrokkene bij positieve rendementen boven 2,5 procent!). Met andere woorden: er kan in een systeem voorzien worden waarin tijdens deze eindeloopbaanperiode negatieve rendementen niet langer leiden tot kapitaalverlies (gegarandeerd rendement = 0 procent), maar waarbij evenzeer positieve rendementen boven 2,5 procent voor 20 procent lineair afgenomen worden van het totale rendement boven deze grens. Op 1 juli 2026 zou aan betrokkenen de keuze geboden worden om ofwel volledig in het oude systeem te blijven (met dus een risico gedurende de gehele loopbaan op kapitaalverlies bij bijvoorbeeld een beurscrash), ofwel in het nieuw systeem te stappen met al dan niet overdracht van reeds opgebouwde reserves op die datum. Nieuw aangeworven collega’s na 1 juli zouden sowieso onder het nieuw systeem vallen.

- Voor betrokkenen die niet ressorteren onder Enerbel, maar wel onder een ander pensioenplan (Ethias, AG, Allianz…) bij Luminus of Eneco tekenden de CEO’s een engagement dat een verbetering van de investeringsstrategie tot stand zou moeten komen binnen 12 maanden na de ondertekening van een sectorale cao.

- Beheerskosten en taksen zijn bij alle bedrijven ten laste van de werkgevers. Er werd vastgesteld dat deze soms ten laste gelegd werden van individuele betrokkenen.

- Bij Fluvius, Ores en BNO kan een bedrag, ter waarde van een bovenwettelijke overfinanciering in Elgabel (pensioenfonds voor gebaremiseerde werknemers met loon- en arbeidsvoorwaarden < 2002), overgeheveld worden naar Enerbel voor een bijkomende financiering van de reservebuffer die opgebouwd wordt om negatieve rendementen op te vangen.

- Enerbel zou het standaard-plan worden voor bedrijven die toetreden tot onze sector in plaats van voordien Ethias (met nog wel een mogelijkheid om zelf een andere verzekeraar in te schakelen). Andere reeds actieve bedrijven kunnen ook toetreden tot Enerbel.

Reactie ACOD Gazelco

Syndicaal afgevaardigden van ACOD Gazelco leggen dit voorstel ter consultatie voor aan betrokken leden. Het resultaat hiervan zal gekend zijn op 10 maart 2026. De absoluut merkbare verbeteringen aan dit patronaal voorstel zijn een rechtstreeks gevolg van de vele intensieve acties die gevoerd werden in veel bedrijven door afgevaardigden en leden van ACOD Gazelco. Voor alle duidelijkheid: acties werden door niemand anders gevoerd, bij anderen bleef het die lange periode bij holle woorden! Indien de achterban van ACOD Gazelco mandaat geeft om dit voorstel te aanvaarden, dan zal nog een lange periode van besprekingen volgen op een mogelijke ondertekening van een sectorale collectieve arbeidsovereenkomst. D e techniciteit van dit dossier zou immers helemaal uitgewerkt moeten worden. Indien geen mandaat gegeven wordt om dit te aanvaarden, dan zal ACOD Gazelco zich opnieuw herpositioneren over te voeren acties.

Jan Van Wijngaerden